Lage dopamine, verhoogd ACTH

Deel 3 van het stuk van Ingrid Graafland. Op het einde heb ik zelf nog een afbeelding toegevoegd met tekst. 

Verhoogd ACTH

Elk lichaam produceert “Feel Good” en “Feel Bad” hormonen. De “Feel Good” hormonen zijn de gelukshormonen. De bekendste daarvan zijn de oxitocines, endorfines, dopamines. De endorfines geven een gevoel van ontspanning, van blijdschap, van welbehagen. Endorfines kunnen door het lichaam heel snel geproduceerd worden, werken krachtig maar zijn over het algemen snel weer weg. Met name als de “Feel Bad” hormonen zich aandienen. Dit zijn de adrenalines, nor-adrenalines, corticorsteroiden etc. Alle hormonen die ons helpen pijn, ongemak, schrik, angst hanteerbaar te maken.
Bij een paard, met een duidelijke “Fight or flight” respons zijn deze hormoonafgiftes ingesteld op overleven. Een paard moet in een split second besluiten of hij gaat vechten tegen een bedreiging, of dat hij gaat vluchten voor een bedreiging.
In de “Feel Bad” modus is er vanuit de bijnieren richting hypofyse een verhoogde stroom hormonen en daarbij zitten er veel die de afgifte van dopamine voorkomen of onderdrukken. En als er minder dopamine beschikbaar is, gaat de ACTH afgifte omhoog. De kip en het ei.
Bij hormoonverstoringen die gerelateerd zijn aan stress, angst, pijn, ongemak of chronische overbelasting van met name de bijnierhormonen, ontstaat van lieverlee een (chronisch) verhoogde ACTH afgifte. En dan is en hoog ACTH in het bloed inderdaad gemakkelijk te testen.


ACTH verlagen
Als je dus beseft dat plenty oorzaken en omstandigheden kunnen zorgen voor verhogen van de ACTH afgifte, maar dat dit teruggebracht kan worden door de natuurlijke endorfines, waaronder dopamine, hun werk weer te laten doen, kun je aan de slag.
Je begint natuurlijk gemakkelijk, kijk naar het voedselpatroon van je paard. Is wat je paard eet nog wel in balans met zijn natuur? Suiker en instabiel zetmeel hoort zowiezo niet thuis in je paard, dus daar kun je gemakkelijk afscheid van nemen. Dat lucht alvast op voor de bijnieren en verminderd de insuline-resistentie. En dan ga je eens kritisch kijken naar de leefomstandigheden van jouw paard. Is hij paard? Heeft hij de ruimte en de mogelijkheden om aan zijn paardenleven invulling te kunnen geven? Dus veel bewegen, ruimte, verse lucht, veel knabbelen zowel aan fourage als aan soortgenoten ter versterking van de onderlinge band (endorfines!) Geven zijn leefomstandigheden veel stress? Een paard hoeft zeker geen stress-vrij leven te hebben! Net zo min als mensen. Maar stress moet in verhouding staan tot de mogelijkheden om dit ook weer volledig af te laten vloeien en met name ook lichamelijk volledig daarvan te kunnen herstellen. Stress is prima als je ermee goed uit de voeten kunt, letterlijk en figuurlijk dus.
En dan de belangrijkste factor…PIJN.
Onderzoek kritisch of jouw paard pijn kan hebben. En dat doe je niet door tevreden te zijn als je paard naar je hinnikt als je komt, of altijd zijn oortjes naar voren heeft als je de box open doet. Nee, dat doe je door uitermate kritisch te observeren. En dan bedoel ik heel, heeel, heeeeeeel kritisch te observeren. En daarbij let je op aanpassingen die je paard doet om zijn pijn zo draaglijk mogelijk te maken. Omdat een paard wat pijn toont nou eenmaal in de natuur ten dode opgeschreven is, zal hij je niet vrijwillig tonen dat er chronische pijn is!

Het komt dus neer op jouw observeringsvermogen. De meest simpele voorbeelden zijn:
• Niet te vangen uit wei of paddock, omdraaien in de stal
• Singelnijd, opzij stappen voor het zadel
• Bit niet in de mond willen, hoofd omhoog brengen bij aandoen hoofdstel
• Direct wegstappen nadat de ruiter opgestegen is
• Nooit zonder hulp vierkant halthouden, dus altijd minimaal 1 been buiten het vierkant.
• Moeite met het geven van voetjes, lastig bij de smid/bekapper
• Altijd kauwen naar dezelfde kant, dus alleen linksom of rechtsom, maar niet elke dag anders
• Manen hangen niet allemaal naar 1 kant
• Staart is scheef tijdens rijden, longeren of lopen aan de hand
Uiteraard zijn er nog veel meer symptomen maar deze kan iedereen die kritisch durft waar te nemen zelf gemakkelijk constateren.

Pijn zorgt voor hormonale aanpassingen in het lichaam, met als resultante ook een verhogen van het ACTH. Neem je de pijn weg, dan kunnen de endorfines hun modulerende werk weer goed doen en verlaagd als bij toverslag het ACTH. Pijn bestrijding doe je niet door een pijnstiller te geven, maar door de oorzaak / oorzaken weg te nemen. En wees kritisch! Denk niet dat 2 x per jaar een behandeling door een fysiotherapeut of een osteopaat voldoende is. Verdiep je in de oorzaken van de pijn van je paard en neem de oorzaken weg! Dus een niet passend zadel laat je aanpassen of vervang je, een slechte hoefsmid vraag je zijn werk te verbeteren of je veranderd van hoefsmid, ben je zelf scheef in het zadel, dan vraag je jouw instructeur daar verbetering in aan te brengen of je veranderd van instructeur. Kan je paard niet aan twee kanten kauwen dan laat je zijn gebit goed controleren en daarna een cranio-sacraal therapeut het hoofd weer in balans brengen. Bij heel veel pijn geldt, neem de bron weg en aanschouw het wonder: de natuur hersteld zichzelf! Elk paard wil gezond zijn, elk paard wil pijn-vrij zijn. Dus elk paard werkt enorm mee om lichamelijk terug helemaal gezond te worden. En dan op een dag is het ACTH gehalte “gewoon” terug normaal.

PPID overbodig

Jazeker, PPID kun je in zeer veel gevallen overbodig maken in het paardenlichaam. Je kunt door kritisch en met gevoel voor je paard een situatie creëren waarbij de hormonen hun normale afgifte en functionele positie innemen. Dat vraag van jou als eigenaar van een paard met PPID een inspanning, je zult misschien veranderingen in jouw patronen moeten doorvoeren die je niet leuk vindt. Je zult misschien moeten wennen aan een andere manier van omgaan met je paard. Maar je hebt wél die keuze!
En zeg nou zelf, wat maakt jou gelukkiger dan een gelukkig paard met veel vrij rond-stromende endorfines?

 

Er is hier geprobeerd om een andere gedachtegang neer te zetten. Dus niet de gedachte van een ‘dysfunctie’ van de hypofyse (pituitary), maar een gedachtegang van: teveel stress -> te veel (nor)adrenaline en weinig dopamine waardoor de ACTH productie niet geremd wordt en de ACTH levels dus hoger worden.

dopamine-inhibits-acth

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *